دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایرانفصلنامه مطالعات جنگ2717-176072620251122Hybrid Threats Against Islamic Republic of Iran: Strategic Requirements for an Integrated Defense Responseتحلیل تهدیدات ترکیبی علیه جمهوری اسلامی ایران و الزامات طراحی پاسخ دفاعی یکپارچه: رویکردی مفهومی-راهبردی13273390910.22034/qjws.2026.2065647.1295FAاسدللهحسن پوردانشگاه فرماندهی و ستاد آجا، دانشگاه جنگ، تهران، ایران.Journal Article20250716Purpose: This study analyzes the hybrid threat environment confronting the Islamic Republic of Iran and identifies the strategic requirements for developing an indigenous and integrated defense posture. Given the complexity, deniability, and cross-domain synchronization of hybrid threats, the research proposes a conceptual–strategic framework to enhance national readiness and response effectiveness.<br>Method: Using a qualitative–analytical methodology, the study synthesizes domestic and international sources to examine core constructs including hybrid warfare, defense strategy, modern deterrence, cognitive warfare, and multi-domain operations within contemporary security contexts. The empirical dimensions of hybrid threats in Iran are assessed through structural analysis supported by secondary statistical data in cyber, media, proxy, economic, and socio-behavioral domains.<br>Findings: Results indicate that hybrid threats against Iran materialize across five key vectors: cyber intrusions, cognitive–media operations, proxy and border conflicts, economic–psychological pressure, and socially engineered unrest. Statistical evidence demonstrates a clear escalation in both scale and sophistication over the past decade. The study further identifies systemic gaps particularly the absence of a national doctrine, limited inter-agency integration, and insufficient cognitive defense capacity that constrain coordinated responses.<br>Conclusion: Effective counter-hybrid defense requires a shift from traditional, compartmentalized security approaches toward a proactive, multilayered, and indigenized model. Essential priorities include establishing a national hybrid-threat command structure, strengthening societal cognitive resilience, developing an integrated early-warning system, and updating defense education to address emerging hybrid operational realities.هدف: این پژوهش به تحلیل ابعاد تهدیدات ترکیبی علیه جمهوری اسلامی ایران و تبیین الزامات طراحی یک پاسخ دفاعی بومی و یکپارچه میپردازد. با توجه به پیچیدگی، چندلایگی و انکارپذیری تهدیدات ترکیبی، مقاله تلاش دارد چارچوبی مفهومی-راهبردی برای مواجهه مؤثر با این پدیده ارائه دهد.<br>روش: روش تحقیق کیفی-تحلیلی و مبتنی بر بررسی منابع اسنادی داخلی و خارجی است. مفاهیم کلیدی مرتبط با تهدید ترکیبی، راهبرد دفاعی، بازدارندگی نوین، جنگ شناختی، عملیات چندلایه و امنیت ملی در محیطهای پیچیده در قالب مبانی نظری تبیین شده و ابعاد عینی تهدیدات ترکیبی در بستر ملی از طریق تحلیل ساختاری بررسی گردیده است. همچنین برای تقویت استدلالها و افزایش روایی یافتهها، از دادههای آماری در حوزههای سایبری، رسانهای، نیابتی، اقتصادی و اجتماعی استفاده شده است.<br>یافتهها: نتایج نشان میدهد تهدیدات ترکیبی علیه کشور در پنج محور اصلی شامل حملات سایبری، جنگ شناختی-رسانهای، تهدیدات نیابتی، فشارهای اقتصادی–روانی و تحریکات اجتماعی بروز یافتهاند. دادههای آماری این روند را تأیید کرده و بیانگر افزایش کمی و کیفی تهدیدات طی یک دهه اخیر است. افزون بر این، تحلیلها نشان میدهد شکافهایی چون فقدان دکترین جامع، ضعف هماهنگی بینسازمانی و ناتوانی در دفاع شناختی، ظرفیتهای پاسخ مؤثر را محدود کرده است.<br>نتیجهگیری: مقابله مؤثر با تهدیدات ترکیبی مستلزم طراحی راهبردی یکپارچه با تأکید بر ایجاد نهاد فرماندهی ترکیبی، ارتقای تابآوری شناختی، توسعه سامانه هشدار زودهنگام و بازمهندسی نظام آموزشی دفاعی است. این امر نیازمند گذار از رویکردهای سنتی به رویکردی چندلایه، پیشدستانه و بومیسازیشده میباشد.https://www.qjws.ir/article_733909_e0949273e04a86a447350b3875730797.pdfدانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایرانفصلنامه مطالعات جنگ2717-176072620251122Evaluation of the performance of Masjid Suleiman air base in humanitarian operations between 1390-1400ارزیابی عملکرد پایگاه هوانیروز مسجدسلیمان در عملیات مردمیاری بین سالهای 1400-1390334773141510.22034/qjws.2025.1989920.1116FAمهدیمختاریدانشگاه فرماندهی و ستاد آجااحمدمهدیجمالیدافوس0000-0001-9791-886Xمجیدرجب پوردافوس0009-0006-7768-9653Journal Article20250217Evaluation of the performance of Masjid Suleiman air base in humanitarian operations between 1390-1400<br>Masjid Sulaiman Air Base is one of Aja Air Bases, which, being located in Khuzestan province as one of the most accident-prone provinces of the country, has played a role in humanitarian aid operations in natural and unnatural disasters. The purpose of this research is to evaluate the performance of Masjid Suleiman Army Aviation base in humanitarian operations between 1390-1400 and the researcher sought to answer the question, what was the performance of Masjid Sulaiman Air Force base in humanitarian operations between 1390-1400? In order to conduct this research, interviews were conducted with 11 experts in Havaniroz and national officials. The type of applied research, its method is descriptive and the research approach is mixed. Information data has been collected by field and library methods and with interview and questionnaire tools and analyzed using descriptive and inferential statistics. The results obtained from the mixed analysis show that Masjid Suleiman air base has performed well in humanitarian aid operations between 1390-1400 in natural disasters (floods, earthquakes) and unnatural disasters (fires, mountain disasters).<br>Keywords:<br>Suleiman Mosque, natural events, unnatural events, Hwanirozهدف عملیات مردمیاری مجموعه اقداماتی است که بهمنظور رفاه عمومی، توسعه و تعالی در سطح محلی، منطقهای، ملی و فراملی انجام میپذیرد. پایگاه هوانیروز مسجدسلیمان ازجمله پایگاههای هوانیروز است که با قرار گرفتن در استان خوزستان بهعنوان یکی از حادثهخیزترین استانهای کشور در انجام عملیات مردمیاری در حوادث طبیعی و حوادث غیرطبیعی نقش ایفاء کرده است. هدف از انجام این پژوهش ارزیابی عملکرد پایگاه هوانیروز مسجدسلیمان در عملیات مردمیاری بین سالهای 1400-1390 است و محقق به دنبال پاسخ به این سؤال بوده است که عملکرد پایگاه هوانیروز مسجدسلیمان در عملیات مردمیاری بین سالهای 1400-1390 چگونه بوده است؟ برای انجام این تحقیق با 11 نفر از صاحبنظران در هوانیروز و مسئولین کشوری مصاحبه انجام شد. نوع پژوهش کاربردی، روش انجام آن توصیفی و رویکرد پژوهش آمیخته است. دادههای اطلاعاتی به روشهای میدانی و کتابخانهای و با ابزارهای مصاحبه و پرسشنامه جمعآوری و با استفاده از آمارهای توصیفی و استنباطی مورد تجزیهوتحلیل قرارگرفته است. نتایج بدست آمده از تحلیل آمیخته بیانگر این است که پایگاه هوانیروز مسجدسلیمان در عملیات مردمیاری بین سالهای 1400-1390 در حوادث طبیعی (سیل، زلزله) و حوادث غیرطبیعی (آتشسوزی، حوادث کوهستان) عملکردی خوبی داشته است.https://www.qjws.ir/article_731415_f3a930e5a43b33d3e97a22b85451c381.pdfدانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایرانفصلنامه مطالعات جنگ2717-176072620251122Strategies for Enhancing Cognitive Literacy in Islamic Societies to Counter the Enemies' Soft Warfare: Analysis of Civilization-Building Patterns in the Age of Cyberspaceراهبردهای تقویت سواد شناختی در جوامع اسلامی برای مقابله با جنگ نرم دشمنان: تحلیل الگوهای تمدنساز در عصر فضای مجازی498073391010.22034/qjws.2026.2081513.1326FAسجادفرهنگاستادیار گروه علوم اجتماعی، دانشکده مدیریت، دانشگاه افسری امام علی (ع). تهران، ایرانوحیدقنبری سالطهاستادیار روانشناسی تربیتی، گروه علوم اجتماعی، دانشکده مدیریت، دانشگاه افسری امام علی (ع)0009-0000-9211-5267Journal Article20250820Objective: This study explores the emerging role of advanced language models within the framework of cognitive warfare and analyzes their sociocultural and intellectual effects on Islamic civilization. The research seeks to understand how language technologies influence perception, belief formation, and civilizational identity in the modern digital era.<br>Methodology: Using a qualitative research approach, the study employs content analysis of credible academic sources and conducts in-depth interviews with scholars specializing in Islamic sciences and technological ethics. This combination ensures a comprehensive understanding of both technical and ideological dimensions.<br>Findings: The findings reveal that language models have become effective instruments of cognitive warfare, utilized in targeted content production, distortion of religious terminology, and surveillance of public discourse across digital platforms. Moreover, the Islamic world faces considerable challenges, including dependency on foreign technologies, insufficiency in developing indigenous models, and exposure to cultural and religious vulnerabilities amplified by algorithmic influence.<br>Conclusion: The study proposes strategic responses such as developing Islamic language models grounded in indigenous epistemology, implementing intelligent systems for content analysis and monitoring, fostering specialized media literacy among scholars and citizens, and establishing transnational institutions for ethical oversight. Ultimately, the research argues that a fundamental transformation in the Islamic world’s approach to language technologies is essential to convert current threats into drivers of civilizational growth and renewal.هدف: این پژوهش با هدف تبیین راهبردهای تقویت سواد شناختی در جوامع اسلامی برای مقابله با جنگ نرم دشمنان و با روش توصیفی-تحلیلی انجام شده است. تمرکز اصلی بر شناسایی مکانیسمهای جنگ شناختی در عصر فضای مجازی و ارائه الگوهای تمدنساز اسلامی برای خنثیسازی آنها است. <br>روش: دادهها از طریق مطالعه اسنادی (شامل متون اسلامی، راهبردهای دشمنان، و تجربیات کشورهای اسلامی) گردآوری و تحلیل محتوای کیفی انجام شد.<br>یافتهها: یافتهها نشان میدهد که دشمنان با ابزارهایی مانند تحریف مفاهیم دینی، تولید محتوای گمراهکننده مبتنی بر هوش مصنوعی و هدفگیری نخبگان، به دنبال تضعیف هویت تمدنی اسلام هستند. در مقابل، تمدن نوین اسلامی با تکیه بر سواد شناختی (ترکیب آگاهی انتقادی، دانش رسانهای، و بینش دینی) میتواند با راهبردهایی مانند توسعه مدارس فکری مقاومتی، تولید محتوای هوشمند و طراحی نظام آموزشی مبتنی بر تفکر نقادانه با جنگ شناختی دشمنان مقابله کنند.<br>نتیجهگیری: نتیجه کلیدی پژوهش، ارائه مدل حکمرانی شناختی اسلامی در سه سطح فردی، نهادی و فراملی است که بر اساس آن، نهادهای حوزوی، دانشگاهی و رسانهای با همکاری یکدیگر میتوانند جامعه را در برابر تهاجمات شناختی مصونسازی کنند. این مطالعه از جهت ترکیب نظریههای شناختی با انگارههای تمدنی اسلام و نیز ارائه راهکارهای عملیاتی، گامی نوین در ادبیات موضوع محسوب میشود.https://www.qjws.ir/article_733910_683f54ecad755636d71c08762da561f3.pdfدانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایرانفصلنامه مطالعات جنگ2717-176072620251122The Role of Research and Development Management in Designing Innovative Solutions to Counter Artificial Intelligence Threats in Combat Engineeringنقش مدیریت تحقیق و توسعه در طراحی راهکارهای نوآورانه برای مقابله با تهدیدات هوش مصنوعی در مهندسی رزمی8110173390810.22034/qjws.2026.2061170.1283FAمحمدجعفریمدیر آموزش دانشکده مهندسی0000-0002-3576-2334Journal Article20250529This research aims to investigate the role of research and development (R&D) management in creating innovative solutions to counter artificial intelligence (AI) threats in the field of combat engineering. Given the increasing proliferation of intelligent technologies in military domains, combat engineering forces face complex and multi-layered threats, including the design of smart mines, autonomous robots, satellite data analysis for identifying military fortifications, and infiltration of intelligent heavy equipment systems. Employing a qualitative approach with a meta-synthesis and directed content analysis method, this research analyzed data collected from semi-structured interviews with experts using MAXQDA software. The results of conceptual coding and data analysis indicate that R&D management can play an effective role in reducing vulnerability and increasing the resilience of engineering forces by designing intelligent engineering systems, enhancing cybersecurity, developing robust algorithms, utilizing intelligent systems for rapid identification and response, and purposefully countering cognitive warfare. The research findings suggest that effectively confronting modern threats requires institutionalizing technological capabilities within the military R&D structure and adopting an integrated approach encompassing technical, intelligence, and managerial expertise. This research emphasizes the strategic importance of innovation in the field of intelligent defenseپژوهش حاضر با هدف بررسی نقش مدیریت تحقیق و توسعه در ایجاد راهکارهای نوآورانه برای مقابله با تهدیدات هوش مصنوعی در حوزه مهندسی رزمی انجام شده است. با توجه به گسترش روزافزون فناوریهای هوشمند در عرصههای نظامی، نیروهای مهندسی رزمی با تهدیدات پیچیده و چندلایهای مواجه هستند که از جمله آنها میتوان به طراحی مینهای هوشمند، رباتهای خودمختار، تحلیل دادههای ماهوارهای برای شناسایی استحکامات نظامی، و نفوذ به سیستمهای هوشمند تجهیزات سنگین اشاره کرد. این پژوهش با رویکرد کیفی و بهکارگیری روش فراترکیب و تحلیل محتوای جهتدار، دادههای گردآوریشده از مصاحبههای نیمهساختاریافته با متخصصان را با استفاده از نرمافزار MAXQDA تحلیل کرده است. نتایج حاصل از کدگذاری مفهومی و تحلیل دادهها نشان میدهد که مدیریت تحقیق و توسعه میتواند با طراحی سامانههای مهندسی هوشمند، ارتقای امنیت سایبری، توسعه الگوریتمهای مقاوم، بهرهگیری از سامانههای هوشمند در شناسایی و واکنش سریع و مقابله هدفمند با جنگ شناختی، نقش مؤثری در کاهش آسیبپذیری و افزایش تابآوری نیروهای مهندسی ایفا کند. یافتههای پژوهش بیانگر آن است که مواجهه مؤثر با تهدیدات نوین نیازمند نهادینهسازی ظرفیتهای فناورانه در ساختار تحقیق و توسعه نظامی و بهکارگیری رویکردی تلفیقی از تخصصهای فنی، اطلاعاتی و مدیریتی میباشد. این تحقیق بر اهمیت راهبردی نوآوری در حوزه دفاع هوشمند تأکید میورزد.https://www.qjws.ir/article_733908_f07a222ce47ea1b105bbfb3274416029.pdfدانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایرانفصلنامه مطالعات جنگ2717-176072620251122Formulat strategies to improve maintenance and repair management in the Islamic Republic of Iran Armyتدوین راهبردهای ارتقای مدیریت نگهداری و تعمیر در ارتش جمهوری اسلامی ایران10313173432810.22034/qjws.2026.2078001.1319FAعین الهاکبرپوردانشجوی دکترای مدیریت دفاعی، دانشکده جنگ، دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا، تهران، ایران.رضاروشنیاستادیار، دانشکده پشتیبانی و ستاد، دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا، تهران، ایران.علیایمانیگروه مشترک، دانشکده فرماندهی و ستاد، دانشگاه فرماندهی و ستاد، تهران، ایران.بهنامگلشاهیدانشیار مدیریت منابع انسانی، دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا، تهران، ایرانJournal Article20250916Objective: This study aimed to develop and prioritize strategies for enhancing maintenance and repair management in the Islamic Republic of Iran Army and to analyze influential internal factors.<br>Methodology: This applied research employed a descriptive-analytical method with a mixed-methods approach (qualitative and quantitative). The statistical population consisted of 93 experts and specialists selected through stratified random sampling. Data were collected using questionnaires, library studies, and interviews, and were analyzed using the SWOT model and QSPM matrix.<br>Findings: Data analysis revealed that the strategic position of the army's maintenance and repair system falls within the WT (Weakness-Threat) quadrant. Among the nine developed strategies, "enhancing technical skills using modern technologies such as artificial intelligence and the Internet of Things" received the highest priority with a score of 5.79.<br>Conclusion: Enhancing maintenance and repair management in the army requires a three-dimensional transformation focusing on advanced technologies, strengthening internal capabilities and resilience, and empowering human resources. The simultaneous implementation of these strategies through short-term and long-term operational plans enables the transition to an intelligent and sustainable system.هدف: این پژوهش با هدف تدوین و اولویتبندی راهبردهای ارتقای مدیریت نگهداری و تعمیرات در ارتش جمهوری اسلامی ایران و تحلیل عوامل داخلی و خارجی مؤثر انجام شد.<br>روش: این پژوهش، یک مطالعه کاربردی است که با روش توصیفی- تحلیلی و ترکیبی از دو رویکرد کیفی و کمی انجام شده است. در این تحقیق، ۹۳ نفر از متخصصان و صاحبنظران به عنوان جامعه آماری انتخاب شدند که با روش نمونهگیری تصادفی طبقهای گزینش شدند. دادههای مورد نیاز از طریق پرسشنامه، مطالعات کتابخانهای و مصاحبه جمعآوری و سپس با استفاده از مدل SWOT و ماتریس QSPM مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.<br>یافتهها: تحلیل دادهها موقعیت استراتژیک نظام نگهداری و تعمیرات ارتش را در منطقه(WT)(ضعف-تهدید) نشان داد. از بین ۹ راهبرد تدوینشده، ارتقای مهارتهای فنی با استفاده از فناوریهای نوین مانند هوش مصنوعی و اینترنت اشیاء با امتیاز ۵.۷۹ در اولویت اول قرار گرفت.<br>نتایج: ارتقای مدیریت نگهداری و تعمیرات در ارتش مستلزم تحولی سهبعدی شامل: تمرکز بر فناوریهای پیشرفته، تقویت توان داخلی و تابآوری، و توانمندسازی نیروی انسانی است. اجرای همزمان این راهبردها در قالب برنامههای عملیاتی کوتاهمدت و بلندمدت، گذار به سامانهای هوشمند و پایدار را ممکن میسازد.https://www.qjws.ir/article_734328_351427eef59626c758c7d91e238b4c6e.pdfدانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایرانفصلنامه مطالعات جنگ2717-176072620251122Performance Evaluation of the Army Ground Forces Logistics System in Humanitarian Assistance Operations during Natural Disasters 2018–2023ارزیابی عملکرد سامانه لجستیک نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران در عملیات مردمیاری در بلایای طبیعی از سال 1397 تا 140213315673402310.22034/qjws.2026.2081792.1327FAامیرعیوض پوردانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایرانعلیرضانادریهیئت علمی دانشگاه فرماندهی و ستاد آجامهدیمسیبیدانشگاه فرماندهی و ستاد آجاJournal Article20250824Objective: The purpose of this study is to evaluate the performance of the Logistics System of the Iranian Army Ground Forces (NEZAJA) in humanitarian assistance operations during natural disasters from 2018 to 2023. The main focus is identifying strengths and weaknesses in supply, human resources, and training to enhance defense-relief capabilities.<br>Methodology: This study is applied in terms of purpose and descriptive-analytical with a mixed approach (qualitative and quantitative). The statistical population consisted of logistics experts and commanders of NEZAJA. Using Cochran's formula, a sample of 100 individuals was selected. Data collection tools included semi-structured interviews with experts (for content validity) and a researcher-made questionnaire with Cronbach's alpha reliability (>0.7). Data were analyzed using SPSS software via one-sample t-test and Chi-square (X²) tests.<br>Findings: Qualitative findings revealed challenges in inter-sectoral coordination and aging heavy transport fleets. In the quantitative section, t-test results showed that overall logistics performance in "reaction speed" and "human resources" components was above the theoretical mean, but there was a significant gap from the optimal state in "specialized crisis equipment" and "in-service training" components. Furthermore, the Chi-square test indicated a significant relationship between personnel service history and satisfaction with the distribution system performance.<br>Conclusion: Despite rapid response and personnel dedication, the NEZAJA logistics system requires a transition from a traditional approach to smart and network-centric logistics in crisis management. It is suggested to adopt a more flexible organizational structure for disaster units and increase joint exercises with civil institutions.هدف: هدف از پژوهش حاضر، ارزیابی عملکرد سامانه لجستیک نیروی زمینی ارتش(نزاجا) در عملیاتهای مردمیاری هنگام وقوع بلایای طبیعی طی سالهای ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۲ است. تمرکز اصلی بر شناسایی نقاط قوت و ضعف در حوزههای آماد، نیروی انسانی و آموزش جهت ارتقای توانمندیهای دفاعی- امدادی است.<br>روششناسی: این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی- تحلیلی با رویکرد آمیخته (کیفی و کمی) است. جامعه آماری شامل خبرگان و فرماندهان لجستیکی نزاجا بوده که با استفاده از فرمول کوکران، تعداد ۱۰۰ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری دادهها شامل مصاحبههای نیمهساختاریافته با خبرگان (جهت روایی محتوا) و پرسشنامه محققساخته با پایایی آلفای کرونباخ (بالای 7/0) بود. دادهها با استفاده از نرمافزار SPSS و آزمونهای t تکنمونهای و کایدو (X²) تحلیل شدند.<br>یافتهها: یافتههای کیفی بیانگر چالشهایی در هماهنگی بینبخشی و فرسودگی ناوگان ترابری سنگین بود. در بخش کمی، نتایج آزمون t نشان داد که عملکرد کلی لجستیک در مؤلفههای سرعت عمل و نیروی انسانی بالاتر از میانگین نظری است، اما در مؤلفه تجهیزات تخصصی بحران و آموزشهای حین خدمت تفاوت معناداری با وضعیت مطلوب وجود دارد. همچنین آزمون کایدو رابطه معناداری را بین سابقه خدمت کارکنان و میزان رضایت از عملکرد سیستم توزیع اقلام نشان داد.<br>نتیجهگیری: سامانه لجستیک نزاجا علیرغم واکنش سریع و ایثارگری نیروی انسانی، نیازمند گذار از رویکرد سنتی به لجستیک هوشمند و شبکهمحور در مدیریت بحران است. پیشنهاد میشود ساختار سازمانی منعطفتری برای یگانهای بلیات در نظر گرفته شده و تمرینات مشترک با نهادهای کشوری افزایش یابد.https://www.qjws.ir/article_734023_fa12a0650b74934a58a20b2305fcd1d9.pdf